Shah’s speech on OPEC in 1973 that led to his downfall.

موقعی که در سال هزار و نهصد و پنجاه و چهار ما قرارداد نفتی را امضا کردیم که شاید در آن روز بیشتر از آنهم نمیتوانستیم بدست بیاوریم. یکی از مواد قرارداد آن بود که شرکتهای عامل منافع ایران را به بهترین وجه حفظ کنند. ما دلائلی داریم که این کار نشده است. در قرارداد قرارداد هزار و نهصد و پنجاه و چهار، سه دوره تمدید پنجساله در نظر گرفته شده بود. ما حتی همین قرارداد نفت را در سال هزار و نهصد و هفتاد و نه، به هیچوجه تمدید نخواهیم کرد.

https://www.youtube.com/watch?v=vM8R8Noe1w8

متن کامل سخرانی شاه در سال ۵۱:
ما در موضوع نفت با شرکتهای عامل یعنی کنسرسیوم نفتی که در ایران کار می کند . چون شاید پنج شش شرکت دیگری هست که با ما کار می کنند.ولی البته اونا در یک محدوده کوچکتری.مشغول مذاکره بودیم .مذاکرات نه قطع شده است و نه به جایی رسیده است .این است که امروز بدون ورود به جزئیات ، خطوط کلی آن را برای شما باید بگویم .موقعی که در سال ۱۹۵۴ ما قرارد داد نفتی را امضا کردیم . که شاید هم در آن روز بیشتر از آن هم نمی توانستیم به دست آوریم .یکی از موارد قرارداد این بود که شرکتهای عامل ، منافع ایران را به بهترین وجهی حفظ خواهند کرد .ما دلایلی داریم که این کار نشده است .در قرارداد ۵۴ سه دوره تمدید ۵ ساله در نظر گرفته بودند که ضمنا شرط شده بود که منافع ایران حفظ بشود .ما دلایل کافی داریم که مطابق حتی همین قرارداد ۵۴ قرارداد نفت خود را در سال ۱۹۷۹ یعنی ۶ سال دیگر ، دیگر به هیچ وجه تمدید نخواهیم کرد

حقوق حاکمیت هر مملکتی به او اجازه می دهد که بر ثروت طبیعی خود نظارت کامل داشته باشد و اصول منشور ملل متحد و قطعنامه های به خصوصی در این مورد تاکید دارد که نه فقط ثروت هر مملکتی ثروت زیر زمینی و روی زمینی هر مملکتی مال اوست ولی حتی قراردادهایی که با کمپانی های خارجی برای بهره برداری و استخراج بسته می شود نمی تواند بدون صلاح دید مملکت صاحب ثروت مورد بهره برداری قرار گیرد یعنی هیچ کمپانی نمی تواند بگوید که من می خواهم مثلا از نفت سالی اینقدر استخراج بکنم مثلا یک استخراج معقولانه ای که بگوییم -فقط به خاطر ذکر یک رقمی -یک میلیون بشکه معقولانه باشد نسبت به ذخایر اگر آن کمپانی بگوید که من ۲۰۰ هزار بشکه برنمی دارم یا که به عکس بگوید من ۲ میلیون بشکه برمی دارم .این حق را به او نداده اند .

نفت صنعت پیچیده ای است .یک چاهی را اگر بیش از مقدار معین استخراج بکنی در واقع آن چاه را شما می کشی.اگر بازیافت مجدد که هست فنی اگر گازهایی را که لازم است به چاه برگرداند به قول اصطلاح فنی انژکتوم بکنند، نکنند این حفظ منافع مملکت نیست و این تا حالا در مملکت ما نشده است .

راهی که برای ما می ماند دوتاست .چون مردمانی هستیم که به امضای خودمان پابند هستیم می گوییم:

یک امکان این است که تا سال ۱۹۷۹ یعنی شش سال دیگر کمپانی های موجود به کارشون ادامه بدهند به شرطی که درآمد هر بشکه نفتی که به ما می رسد از درآمد ممالک هم حوزه ما کمتر نباشد . به شرطی که قدرت صادراتی ایران به ۸ میلیون بشکه در روز برسد .و اگر فاصله ای که حالا تا اون رقم هست پر نشود .خود ما خواهیم کرد و خودما می دانیم که با اون نفت اضافه چه بکنیم و ۱۹۷۹ قرار داد خاتمه پیدا خواهد کرد و شرکتهای فعلی در اون ردیف بلندی که بعد خواهد ایستاد و مشتری نفت ایران خواهد بود بدون هیچ مزایایی مثل دیگری باید بیان صف بکشند .

یا اینکه از موقع امضای قرارداد جدیدی تمام مسئولیتها و هر چی که امروز در دست ما نیست تمام برگردد به ایران و شرکتهای عامل فعلی مشتری طویل المدت ما باشند و ما نفت را به اونها برای مدت طولانی به قیمت خوب با تخفیفی که هر کسی به مشتری خوب می دهد خواهیم فروخت و این تنها راه این است که اون بداند تا هر موقع که قرارداد طول می کشد ۳۰ سال ۲۵ سال، در صورتی که در مرحله ی دیگری را من اینقدر مطمئنا نیستم که این نفتها به همین سادگی به خارج از هر مملکتی صادر بشود . این مطلب باید به زودی برای ما روشن بشود .

شق اول ادامه کار تا ۷۹ یا مشتری شدن و مطمئن بودن به این که نفت برای مدت طولانی با شرایط مناسب در اختیار خواهد بود .ولی برای اینکه ما شق دوم را ما بتوانیم انجام بدهیم لازم است به خصوص که صنعت ما توسعه پیدا می کند . بهترین متخصصین خارجی را یا به طور دسته جمعی و متشکل یا به طور انفرادی در استخدام خود بیاوریم . برای ما کار بکنند و در حفظ و نگهداری و تفحص و تجسس بیش از گذشته دقت بکنیم و بیش از همیشه برای اینکه یک صنعت درجه یک با مقیاس بین المللی ایجاد بکنیم خواهیم کوشید و برای اینکار از فردا حتی باید مطالعه کنیم که سازمان شرکت ملی نفت ایران چطور خودش را برای یک زمان فوری و لو برای سال ۷۹ آماده و مهیا کند .